Màn hình LED đang xuất hiện ngày càng nhiều trong các phòng học, từ trường phổ thông tới trung tâm ngoại ngữ. Chuyện đổi bảng phấn sang màn hình không còn xa lạ. Nhưng làm sao cho đáng tiền thì nhiều trường vẫn lúng túng.
Chúng tôi đã trò chuyện với khá nhiều giáo viên và quản lý trung tâm về chuyện này. Bài viết tổng hợp góc nhìn thực tế cho ai đang cân nhắc, không phải để khuyên mua ngay.
Lớp học đang thay đổi nhanh hơn ta nghĩ
Bài giảng số, video minh họa, tương tác trực tuyến đã vào lớp học phổ thông. Giáo viên tiếng Anh mở đoạn podcast cho lớp nghe. Giáo viên sinh học chiếu mô hình 3D của tế bào. Những việc này mười năm trước còn hiếm, giờ gần như là chuyện hằng ngày.
Bảng phấn và máy chiếu bắt đầu đuối. Bụi phấn làm khổ học sinh bị dị ứng. Máy chiếu thì cứ bật đèn lên là mờ, mà tắt đèn thì học sinh buồn ngủ. Với lớp học sáng đèn cả buổi, đây là hạn chế thật chứ không phải chuyện kén chọn.
Một cô giáo dạy IELTS ở Thủ Đức kể với chúng tôi: mỗi buổi cô mất gần mười phút chỉ để kéo rèm, chỉnh máy chiếu và lau bảng. Tính ra một khoá 30 buổi là mất năm tiếng đồng hồ.
Màn hình lớn trong lớp: lợi ích thực tế
Học sinh cuối lớp nhìn rõ hơn. Giáo viên đỡ phải viết tay nhiều. Đề mẫu, bài làm của học sinh có thể chiếu lên để cả lớp cùng chữa.
Nội dung số hóa cũng dễ lưu và dùng lại cho khóa sau. Một bài giảng ngữ pháp như phân biệt who, which, that được soạn kỹ một lần, lần sau chỉ cần mở ra là dạy. Giáo viên có thêm thời gian cho phần luyện tập thay vì chép ví dụ lên bảng.
Những môn hưởng lợi nhiều nhất
Không phải môn nào cũng cần màn hình lớn như nhau. Từ phản hồi của giáo viên, nhóm hưởng lợi rõ nhất gồm:
- Ngoại ngữ, nhất là kỹ năng nghe và xem video bản xứ
- Khoa học tự nhiên, cần hình minh họa và mô phỏng
- Tin học, nơi học sinh phải nhìn rõ từng dòng lệnh
Môn văn hay toán hình vẫn có nhiều thầy cô thích viết tay hơn. Điều này hoàn toàn bình thường. Nhiều lớp giữ một tấm bảng trắng nhỏ bên cạnh màn hình để giáo viên tự chọn.
Màn hình LED hay tivi cỡ lớn?
Đây là câu hỏi chúng tôi nhận được nhiều nhất. Tivi rẻ hơn ở cỡ nhỏ, dễ mua, dễ lắp. Với phòng học nhỏ khoảng 15 đến 20 học viên, một chiếc tivi 75 inch thường đã đủ dùng.
Khi phòng rộng hơn, tivi bắt đầu lộ điểm yếu. Cỡ màn tối đa có giới hạn, ghép nhiều chiếc thì có viền đen cắt ngang chữ. Màn hình LED ghép từ module nên mở rộng kích thước linh hoạt, mặt màn liền mạch. Bù lại, chi phí ban đầu cao hơn và cần đơn vị lắp đặt có kinh nghiệm.
Vì vậy, không có đáp án chung cho mọi trường. Hãy đo phòng, đếm số chỗ ngồi, rồi so báo giá cả hai phương án trước khi chốt.
Cân nhắc khi trường muốn đầu tư
Có vài thứ cần tính kỹ. Đầu tiên là kích thước theo diện tích phòng. Phòng 40 học sinh cần màn đủ lớn để bàn cuối đọc được chữ cỡ vừa.
Tiếp theo là độ bền. Màn giáo dục chạy nhiều giờ mỗi ngày, có khi còn lâu hơn màn văn phòng. Trường nào tính triển khai nên tham khảo giải pháp màn hình led giáo dục có bảo hành dài. Với hội trường và phòng chức năng lớn, dòng màn hình LED hội trường phù hợp hơn cho sự kiện đông người.
Với chuỗi trung tâm nhiều cơ sở, còn một bài toán nữa: nội dung trên các màn phải thống nhất. Cách đồng bộ dữ liệu giữa các cơ sở sẽ quyết định giáo viên có dùng chung được kho bài giảng hay không.
Xu hướng ứng dụng công nghệ trong giáo dục cũng được ghi nhận trên trang bách khoa mở. Một số trường nghề như Cao đẳng Xây dựng số 2 cũng chia sẻ kinh nghiệm đưa thiết bị số vào giờ thực hành, đáng để tham khảo.
Công nghệ chỉ đáng giá khi phục vụ bài giảng
Lời khuyên thật lòng: đừng lắp màn cho có phong trào. Chúng tôi từng thấy một trường lắp màn cho cả dãy phòng. Nửa năm sau, phần lớn chỉ dùng để chiếu slide chữ, không khác gì máy chiếu cũ.
Hãy thí điểm một phòng trước. Xem giáo viên dùng thế nào, học sinh tiếp thu ra sao, lỗi kỹ thuật hay gặp là gì. Sau một học kỳ, trường sẽ có đủ dữ liệu để quyết định có nhân rộng không.
Đi kèm thiết bị là chuyện đào tạo giáo viên. Nhiều thầy cô lớn tuổi ngại công nghệ, cần vài buổi hướng dẫn ngắn và một người hỗ trợ tại chỗ. Việc chuyển đổi số trong giáo dục chỉ thành công khi người đứng lớp thấy nó giúp mình nhẹ việc hơn.
Thiết bị tốt mà không ai dùng đúng thì cũng phí. Ngược lại, một chiếc màn vừa đủ, được giáo viên khai thác hết, sẽ đáng tiền hơn nhiều.